Dit korte maar krachtige filmpje heb ik zelf notabene in the making gezien maar nooit via youtube. Zonde! Het is gemaakt voor het bezoek van leerlingen van de Ruimte in Soest aan de IDEC conferentie (conferentie voor democratische scholen) in Tel Aviv dit voorjaar. Het laat duidelijk de onderliggende structuur van het democratisch onderwijs zien. Leerlingen zijn zelf verantwoordelijk voor het dagelijks bestuur op school en leren zo samenwerken, verwoorden, compromissen sluiten en rekening houden met anderen. Dit gebeurt in wekelijkse vergaderingen die georganiseerd zijn volgens de sociocratisch kringenmethode, een methode waarbij ieders stem telt én gehoord wordt. 1…2…3…consent! (voor meer informatie over deze werkwijze zie sociocratie.nl)
De overheid behandelt alle burgers en ingezetenen van ons land gelijk en discrimineert niet. Vrijheid van onderwijs behoort tot het fundament van onze constitutie . [....] Ieder mens heeft recht op zelfbeschikking; verdient de kans het beste uit zichzelf te halen en zich te ontplooien (blz 3)
Het concept regeerakkoord zoals dat er nu ligt lijkt zowel kansen als bedreigingen te bieden voor het (democratisch) onderwijs. Bijzonder is vooral de titel van het regeerakkoord: Vrijheid en verantwoordelijkheid – een kreet die juist kenmerkend is voor democratische scholen[1]. De tijd moet uit gaan wijzen of deze titel inderdaad een belofte is – of wat ik persoonlijk vrees – een vorm van orwelliaanse newspeak. De liberale filosoof Isaiah Berlin beschreef in two concepts of liberty al hoe repressieve overheden zich vaak bedienen van het begrip vrijheid als synoniem voor de plicht om een bepaald doel na te streven. Wanneer zelfbeschikking ingevuld wordt als de kans het beste uit jezelf te halen wie bepaalt er wat dit “beste” is? De hoogst haalbare studie, het hoogste salaris of het meeste welzijn? Hoopgevend is dat men aangeeft niet aan de onderwijsvrijheid te willen tornen maar dat zou historisch ook onverdedigbaar zijn geweest aangezien liberalen en christenen juist tijdens de schoolstrijd samen zijn opgetrokken voor deze verworvenheid. Continue reading →
Gisterenavond was iederwijs weer even onder de aandacht in EénVandaag op Ned1 en in de Volkskrant. De toon van de aflevering was een beetje tendentieus met uitroepen zoals “de scholen waar niks moet en alles mag” en selectieve, gedateerde shots als “krijgen jullie rekenles? NEEEE!!!”. Maar het interview met Erik Reith van wonderwijs op Ned1 was eerlijk en informatief.
Erik geeft in het interview al aan dat de vooroordelen over iederwijs niet kloppen, maar dat er ook enige wildgroei is geweest waardoor de kwaliteit in het geding kwam. Dit komt grotendeels overeen met mijn eigen visie Maar wat voor kwaliteit dat precies was, dat komt dan helaas niet aan de orde. Het Volkskrant artikel van 28-09 geeft een vollediger beeld: negatieve pers, strengere regelgeving, interne strubbelingen, gebrek aan sponsors hebben allemaal bijgedragen aan het verdwijnen van iederwijs als”merknaam”. Continue reading →
De film ‘Mystery of the Medaillon’, gemaakt door leerlingen van de Haagse school De Vrije Ruimte, heeft tijdens het Nationaal Filmfestival voor Scholieren (NFFS) de eerste prijs gewonnen in de categorie ‘live action onderbouw’. Op 21 september nam de pas 9-jarige regisseur Robin van der Slikke namens de groep jonge acteurs de prijs in ontvangst. Aan het NFFS deden dit jaar 51 scholen uit heel Nederland mee in negen categorieën. Continue reading →
Boem! Hopelijk gaat de Zembla documentaire ‘de ADHD- hype‘ dit effect hebben op het massaal voorschrijven van zware medicatie aan tamelijk willekeurige kinderen. Op dit blog heb ik al regelmatig en uitvoerig aandacht besteed aan de manier waarop met name het onderwijs aanstuurt op het diagnosticeren van kinderen. In het blog van Peter Gray “hoe beoordeel je wat normaal is…‘ en ook in mijn filmpje over mijn zoontje J.D. ‘waarom democratisch-onderwijs‘ komt duidelijk hetzelfde beeld naar voren als in deze documentaire; er wordt te snel, te vaak en vaak onterecht uitgegaan van een psychische stoornis, terwijl andere factoren (organisatie van het onderwijs, voeding, gezin, omgeving, etc. ) niet of nauwelijks in overweging worden genomen. Continue reading →
De grootste klucht van de weerstand tegen democratisch onderwijs is het zogenaamde gebrek aan bewijs en ervaring. Dit onderwijs bestaat langer dan montessori, jenaplan, dalton, vrijeschool en zelfs langer dan het leerstof-jaarklassen systeem. Maar historisch gezien hebben groeperingen en stromingen die gericht zijn op persoonlijke vrijheid altijd last gehad van onderdrukking (vraag maar aan de katharen, wederdopers, quakers, levellers, anarchisten, etc) . De allereerste democratische school, Jasnaja Poljana van Leo Tolstoj werd gesloten onder dreiging van de geheime politie van de Tsaar. Het is tekenend dat een oud-onderwijzer in zijn kritiek zegt: Iederwijs heeft niets geleerd van Tolstoj. Nee inderdaad – hadden ze naar Tolstoj geluisterd dan hadden ze kunnen weten dat ze de geheime politie (of in dit geval de inspectie) op je af sturen. Continue reading →
De reden dat ik meer dan twee weken niets op mijn blog heb geschreven zijn twitter en 7 days of inspiration. Er is in de tussentijd ontzettend veel beweging geweest, dingen in gang gezet, nieuwe contacten gemaakt, mensen gesproken, etc. Ik heb het gevoel dat heel progressief onderwijsland zich rond de thema’s van 7 days aan het verzamelen is en dat is zo’n gave gewaarwording! Maar misschien moet ik eerst wat dingen uitleggen. Continue reading →
Ouders realiseren zich vaak niet hoeveel er is veranderd sinds ze zelf naar school gingen. De druk op zowel scholen, leraren als leerlingen om te voldoen aan allerlei standaarden is enorm toegenomen. Meten = weten zorgt ervoor dat leraren zoveel tijd kwijt zijn aan het vastleggen van individuele leerdoelen, behandelingsplannen, testen, toetsen, evalueren en bespreken dat er nauwelijks ruimte is voor aandacht voor het kind en een intuïtieve aanpak.
Ik heb het onderstaande verhaal verteld aan een groep kinderen op de laatste dag van mijn stage in het regulier onderwijs. Ik was daarmee opgehouden omdat ik er letterlijk ziek van werd. Ziek van kinderen opdrachten te laten maken die ze al begrepen om vervolgens de terechte rebellie te onderdrukken. Dit is nu zo’n anderhalf jaar geleden maar een artikel van Wendy Priesnitz over “Adultism” heeft het weer opgerakeld. Op de barricaden voor vrijheid en gelijkheid!
“Lang, lang geleden waren mensen en dieren gelijk.
Iedereen was tegelijk jager en prooi, prooi en jager. Maar toen kwam er een lange en verschrikkelijke droogte. Van sommige dieren overleefden alleen de grootste, of de sterkste. Maar van de mensen overleefden de slimste. Zo ontdekten ze dat je water kunt bewaren in een struisvogelei en dan kunt begraven. Zodat je het weer kunt opgraven als bijna dood gaat van de dorst. Dieren kunnen dat niet. Sommige dieren bewaren dingen omdat hun gevoel zegt dat ze dat moeten doen. Maar als er dan iets onverwachts gebeurt, heb je weinig aan een gevoel dat je niet zelf kunt veranderen. Gedachten kun je wel zelf veranderen. En sindsdien zijn de mensen niet meer gelijk aan de dieren. En al snel waren ze overal op de wereld de baas. Zelfs machtige dieren als leeuwen en olifanten waren nu bang voor ons. Continue reading →
why human children take so long to grow up? Most of our already pretty intelligent cousins like chimpanzees and bonobo’s take about three years to mature. Humans need a staggering eighteen! From the viewpoint of nature there has to be an enormous gain for this period in which we do not reproduce, but are very likely to be killed. If you might think this is some accident in our evolution, take in consideration the time it took men to become this way, and how he lived during this era. For 95% of human existence men has been a hunter-gatherer. And we don’t know how our ancestors lived, but we do know quite a lot about modern-day hunter-gatherers. Continue reading →
